- Πώς το μυθιστόρημα μπορεί να μιλήσει για τη σύγχρονη οικονομική και κοινωνική κατάσταση χωρίς να υποβιβαστεί σε λαχανιασμένο σχόλιο της επικαιρότητας
ΤΟ ΒΗΜΑ: 13/10/2013
Μυθιστορηματική παραπομπή (στον Καζαντζάκη) σε πανό αθηναϊκής διαδήλωσης
Κυριάκος ΜαργαρίτηςΟταν θα βγαίνουν τα λιοντάρια, φίλησέ με
Εκδόσεις Ψυχογιός, 2013,
σελ. 402, τιμή 16,60 ευρώ
Η κρίση, το έχω γράψει πολλές φορές, αποτελεί ένα εξαιρετικά δύσκολο στοίχημα για τη λογοτεχνία, ιδίως από την ώρα που δεν υπάρχει ορατή διέξοδος και τα πάντα παραμένουν εγκλωβισμένα στη ρευστότητα της συγκυρίας της. Ομηρος αυτής της ρευστότητας, ο συγγραφέας αντιμετωπίζει ανά πάσα στιγμή τον κίνδυνο να παγιδευτεί στη μέση του πουθενά: άλλοτε γιατί επιδιώκει την ειδησεογραφική πληρότητα του ρεπορτάζ, άλλοτε επειδή πέφτει στην ξηρότητα του χρονικού και άλλοτε (το χειρότερο) γιατί σπεύδει να καταγγείλει τα αλλεπάλληλα κοινωνικοπολιτικά μας παθήματα. Είναι όμως κάθε προσπάθεια προσέγγισης της κρίσης καταδικασμένη στην αποτυχία; Οχι κατ' ανάγκην. Οπως έχει δείξει η εμπειρία των τελευταίων ετών, πολλοί πεζογράφοι έχουν βρει έναν τρόπο να μιλήσουν για την κρίση χωρίς να υποβιβάσουν το γράψιμό τους σε λαχανιασμένο σχόλιο της επικαιρότητας. Μια λύση προς αυτή την κατεύθυνση είναι να αποφύγει κανείς τους μεγάλους όγκους και το πανεποπτικό σκηνικό, που σπεύδουν να συναθροίσουν το σύμπαν (από τις περικοπές των μισθών, τις απολύσεις, την ανεργία και τους αστέγους μέχρι τις μαζικές κινητοποιήσεις και την αναθέρμανση της μετανάστευσης), εστιάζοντας την προσοχή του σε κάποιες πολύ καθοριστικές λεπτομέρειες.
